BIST 100 75.727 % -0,27
USD/TRY 3,4772 % 1,00
EUR/TRY 3,6724 % 0,43
Piyasalar
75.727
% -0,27
3,4772
% 1,00
3,6724
% 0,43
1,0561
% -0,51
10,94
0,31
1.159,86
% -0,93
54,33
% 0,82

Çin'de iflaslar iyi olabilir

Eğer Çin merkez bankası doğru davranmazsa son parasal teşvik önlemleri zaten devasa olan borç miktarını daha da artırabilir

BLOOMBERG NEWS 22 04 2015, 13:09

Çin bu hafta içerisinde şu ana kadar büyük bir inşaat firması ve de bir devlet firmasının iflasına tanık oldu. Bunların ilk olduğundan tabii ki şüphe duyulur ama bu iflaslar daha iyi bir zamanda gelemezdi. Söz konusu şirketlerin iflasları Çin’in yüksek derecede ihtiyaç duyduğu bir piyasa disiplinini de yeniden gündeme getiriyor.

Ülkenin birinci çeyrekte yakaladığı yüzde 7’lik büyüme oranı da artık ekonominin sıkıntıda olduğuna dair yanmakta olan alarm ışıklarını saklayamıyor. Sanayi üretimi ve perakende satışlar yavaşlarken, arsa satışları da gittikçe azalıyor. Bloomberg verilerine göre sanayi üretimi yüzde 6.1 ile perakende ve toptan ticaret sektörlerini büyümede geride bırakırken, imalattan hizmete beklenen geçişin çok iyi sağlanamadığını gözler önüne serdi. Fiyatlar neredeyse ekonominin bütün alanlarında düşüyor.

Bütün bu kötü haberler Pekin’in üzerinde ekonomik teşvikleri artırması için bir baskı yaratıyor. Haftasonu boyunca Çin Merkez Bankası bankaların bulundurmaları gereken rezerv zorunluluklarını alışıldıktan daha çok indirerek 200 milyar dolarlık bir likidite sağladı. Liderler şimdilik bu paranın nereye gideceğini yönlendireceklerinden emin görünüyorlar. Tarım kalkınmasına yoğunlaşan bankalar rezerv zorunluluklarında daha da büyük bir indirim yaşarken, yetkililer Çin’in büyük bankalarının küçük ve ortaklı şirketlere ve stratejik projelere daha fazla kredi sağlamaları için bastırıyor.

Bütün bunlardan önce zaten bir rezerv zorunluluğu indirimi ve iki faiz indirimi yapılmıştı. Şirketlerin zaten yüksek borcu olmasından ve büyüme öngörülerinin belirsiz olmasından dolayı bu önlemler bile talepte hızlanma yaratmadı. Merkez bankasının faizleri yeniden düşürmesi gerekebilir.

Şimdi tehlike ise gelecek olan bu yeni kolay para dalgasının zaten dünyanın en ürkütücü borç dağlarından birisi olan Çin’de bu borcu daha da artırması. Pekin’in 2008 yılındaki krizden sonra açıkladığı parasal genişleme önlemlerinin ardından Çin’in o dönem milli gelirinin yüzde 150’si olan borç bugün yüzde 250’nin üzerine çıktı. Kredi büyümesi her ne kadar yavaşlamış olsa da rakam hala nominal büyümeden daha fazla. Daha fazla faiz indirimleri Çin’in verimsiz kredi dağıtım sistemini daha da kötüleştirerek devlet şirketlerine ve inşaat şirketlerine sıkıntı yaratabilecek yeni batık kredilerin artmasına neden olabilir.

Bu haftanın gelişmeleri bu konuda endişelenenler için bazı şeyleri netleştirecektir. Şu ana kadar hükümet bu iflasları yayılmasın diye engellemişti. Fakat borçlular ve kreditörler başarısız olmanın bir maliyeti olduğunu anlayana kadar kötü kararlar vermeye devam edecekler ve finansal kriz riskini daha da derinleştirecekler.

Çin Başbakanı Li Keqiang sistemik riskler yaratmadığı sürece bazı şirketlerin iflas etmesine izin verebileceklerini ifade etti. Pekin yardım için çizgiyi nerede çektiğine dair daha net bir bilgi: Eğer yatırımcılar hangi şirketlerin veya finansal ürünlerin korunacağına dair daha iyi bir fikre sahip olsalardı, korunmayacak olan ürünlere yönelik riski daha iyi fiyatlayabilirlerdi. Çin teşvik musluklarını yeniden açmadan önce kimin harcanıp harcanmayacağını bilmek işe yarayabilir.

Yukarı

Business HT×