BIST 100 75.929 % -0,13
USD/TRY 3,4382 % -0,13
EUR/TRY 3,6500 % -0,18
Piyasalar
75.929
% -0,13
3,4382
% -0,13
3,6498
% -0,18
1,0613
% -0,02
10,63
-0,03
1.170,73
% -0,00
54,01
% 1,91

'Sahte bal' nasıl anlaşılır?

Balın gerçek ve sahte olduğu nasıl anlaşılır? Bal ile ilgili doğru bildiğiniz yanlışlar...

İRFAN DONAT 13 06 2015, 12:13

Öncelikle şunu belirtmekte fayda var. 'Sahte bal' kavramı hem arılara hem de bu işi hakkı ile yapan arıcılara haksızlık olur. Aslında 'sahte bal' olarak kastedilen şey bal görünümü ve aroması verilmiş glikoz şurubu.

Denetim ve yaptırımlardaki yetersizlikler ve cezai uygulamaların caydırıcılıktan uzak olması tıpkı diğer gıda ürünlerinde olduğu gibi balda da fırsatçılar doğuruyor.

Haliyle de tüketicinin gerçek bal konusunda kafası karışık.

Bloomberg HT ekranlarında çarşamba günü yayınlanan Eko-Tarım programına konuk olan Anavarza Bal Genel Müdürü Can Sezen, bal konusunda tüketicinin aklındaki soru işaretlerini giderecek önemli bilgiler paylaştı.

Baştan belirtelim, balın gerçek ya da sahte olup olmadığını renginden, kokusundan tadından ya da akışkanlığından anlamak ne yazık ki mümkün değil. Bal dünyada taklidi en kolay yapılan ancak buna karşın tespiti en zor olan ürünlerden birisi.

Balın sahte olup olmadığı ancak laboratuvarlarda yapılacak testler sonucu anlaşılabiliyor. Bu testlerde de 70 farklı parametreye bakılıyor. Bunlar tamamlanmadan ürünün gerçek ya da sahte olduğunuzu anlamanız mümkün değil.

BAL TÜKETİCİSİNİN KAFASI KARIŞIK

Can Sezen, burada gözden kaçan önemli bir noktaya dikkat çekiyor. Balın sahte olup olmadığının ötesinde gerçek balın sağlıklı olup olmadığını anlamak için de teste tabi tutulması gerekiyor. Çünkü siz arıcı olarak iyi niyetle ürünü doğru şekilde üretebilirsiniz ve bal gerçek olabilir ancak içinde antibiyotik, ağır metal, pestisit ya da naftalin kalıntısı olabilir. Bunlar da yine analizler yapılmadan anlaşılamıyor.

Piyasada denetimsiz ve laboratuvar testine tabi tutulmadan satılan 'sahte bal' ile aslında tüketicinin mısır şurubu olarak bilinen ticari glikoz yediğini hatırlatan Sezen, tüketicinin kendine has farklı yöntemlerle balı test ederek ürünün sahte mi gerçek mi olduğunu anlamaya çalıştığını söylüyor.

Sektörde maalesef bilgi kirliliği var. Bal ile ilgili doğru sandığımız yanlışlar var.

Örneğin bazı tüketicilerin kendilerine “Sahte bal ateşe tutulsa yanar mı?” sorusu ile geldiğini ve halk arasında böyle bir inanış olduğunu kaydeden Sezen, bu tür denemelerin bir sonuç vermeyeceğini söylüyor.

Tüketicinin sıkça sorduğu bir diğer soru ise “Gerçek bal kristalize olur mu? Donar mı, şekerlenir mi?” yönünde.

Can Sezen, bu soruya da şu yanıtı veriyor: “Gerçek bal er ya da geç kristalize olur, yani halk dilinde şekerlenir. Bu Türk Gıda Kodeksi'nde de TSE'nin standartlarında da var. Kristalize olması iyi ya da kötü olduğu veya sahte ya da gerçek olduğu anlamına gelmez.”

Balın rengi ve kıvamının zaman zaman değişmesi de tüketicilerin sorduğu sorular arasında yer alıyor.

Bu konuda da Sezen, “Balın rengi, arının gezdiği çiçeklere ve aldığı nektara göre değişiklik gösterir. Akışkanlığı da balın kovandan erken sağımıyla alakalıdır. Rengi de akışkanlığı da bu nedenle belirli sınırlar dahilinde değişkenlik gösterebilir” diyor.

PETEK BALIN SÜZME BALDAN FARKI NE?

Peki petek balın sağlık açısından süzme baldan farkı var mı?

Süzme bal ile petek bal arasında bileşim olarak fark olmadığını ifade eden Sezen, her ikisinin de besin değerinin aynı olduğunu belirtiyor. Petek bal tüketmenin insan sağlığı açısından süzme bala oranla hiç bir avantajı olmadığının altını çizen Sezen, “Ancak biz petek bal tüketilmesini sağlıklı bulmuyoruz. Çünkü süzme bal, tüm peteklerden elde edilip homojen bir karışım oluşturulup analizleri yapılarak kontrol ediliyor. Petek balda ise tek tek her peteğin analizinin yapılması teknik olarak zor ve zahmetlidir, hatta imkansızdır denebilir” diyor.

Televizyonlarda hiç bir denetime tabi olmayan, 8 kavanoz balın 100 TL'ye yanında takı ya da saat hediye edilerek satıldığı bir ortamda tüketicinin kafasının karışması çok normal. 

Yukarı

Business HT×